Skip to main content
Lingwa: en  | Ikkuntattjana | | Fittex

Mr Frederick Azzopardi

Frederick Azzopardi  

Ktejjeb tal-Kommemorazzjoni


TIFKIRA TA’ FREDERICK AZZOPARDI FIL KAMRA TAD DEPUTATI

PARLAMENT TA’ MALTA

 


15 TA’ SETTEMRU 1949  - 17 TA’ OTTUBRU 2020

 

Membru Tal-Kamra tad-Deputati bejn

It-8 ta’ Settembru 1998 u s-17 ta’ Ottubru 2020

 

Frederick Azzopardi

Ġurament ta' Lealtà

 

L-EWWEL DISKORS TA’ FREDERICK AZZOPARDI FIL-KAMRA TAD-DEPUTATI PARLAMENT TA’ MALTA

 

ESTRATT MIS-SEDUTA NUMRU 41 TAS-17 TA’ DIĊEMBRU 1998


ID-DISA’ LEĠIŻLATURA


KUMITAT TA' PROVVISTA ESTIMI ĠENERALI 1999

IT-TNAX-IL JUM STABBILIT

MINISTERU GĦAL GĦAWDEX


ONOR. FREDERICK AZZOPARDI: Sur President, meta l-poplu ssejjaħ biex jagħti l-vot tiegħu sentejn wara l-elezzjoni tal-1996 il-Partit Laburista deher li kien fiduċjuż li r-rebħa kienet se tkun tiegħu għax mingħalih li kien ħoloq il-ġid meta fil-fatt dan ma kien minnu xejn, anzi wettaq il-kontra ta' dak li wiegħed billi minbarra li ħoloq 33 taxxa inġusta, għolla saħansitra s-servizzi tad-dawl u l-ilma. Għalhekk fl-aħħar elezzjoni l-poplu ma fdax fil-Partit Laburista għax meta induna li kien ġie ngannat bl-istil modern u trasparenti tat-tmexxija u dan l-istil ma tahx is-sodisfazzjon li kien qed jistenna, dlonk biddel il-fehma tiegħu bil-kbir. Il-poplu jrid fatti u mhux paroli, il-poplu jistenna li jiżra' għelieqi għammiela biex fi żmien il-frott isib x'jaħsad u mhux jibqa' b'idejh vojta. 80 ġurnata wara r-rebħa l-Gvern Nazzjonalista ppreżenta budget meqjus imsejjes fuq is-serjetà u d-direzzjoni, liema budget se jqajjem lil pajjiżna mid-dipressjoni akuta li waqa' fiha billi juri t-triq li biha l-poplu Malti u Għawdxi jkun jista' jaħdem u joħloq il-ġid filwaqt li jsib id-direzzjoni t-tajba biex il-pajjiż jidħol fil-millennju l-ġdid bl-ottimiżmu li għada se jisbaħ aħjar u li se jkun jista' jaħsad il-frott tal-ħidma fejjieda tiegħu.

Wara t-tmexxija tal-Gvern Laburista, minkejja li daħħal daqstant taxxi inġusti u piżijiet oħra li jammontaw għal Lm70 miljun fis-sena, il-finanzi tal-gvern mhux talli ma tjebux imma talli marru għall-agħar tant li l-iżbilanċ strutturali ta' din is-sena minflok Lm105 miljun kien se jkun ta' Lm163 miljun. Naturalment dan kollu seħħ minħabba li l-gvern preċedenti, minflok ma ħaddem miżuri li jnisslu fiduċja u juru direzzjoni, staġna l-ekonomija li ssarrfet f'nuqqas ta' investiment, f'telf ta' impjiegi u f'inqas dħul għall-gvern. Quddiem dan kollu l-Gvern Nazzjonalista qed jagħti dehra realistika tal-qagħda mwiegħra li l-pajjiż għandu quddiemu, imma qed jagħmel dan mingħajr mhu qed jagħti l-ebda skossi lill-ekonomija, mingħajr mhu qed jieħu miżuri drastiċi li jaqtgħu nifs il-poplu, mingħajr mhu qed idaħħal taxxi żejda u mingħajr mhu qed jitlef il-kuxjenza soċjali, anzi qiegħed inaqqas il-piż tal-madmad kiefer li nissel il-Gvern Laburista fuq spallejn kull wieħed u waħda minna.

Sur President, bħala Għawdxi, l-ewwel ħaġa li tiġini f'moħħi għar-rigward tal-miżuri li jissemmew f'dan il-budget hemm proprjament in-noll tal-vapur. Kif jaf kulħadd, in-noll għall-karozzi tar-residenti Għawdxin se jsir Lm2 minflok Lm3, jiġifieri roħs ta' iktar minn 33%, u n-noll tal-passiġġieri Għawdxin se jsir 30c minflok 50c, jiġifieri roħs ta' 40%. Bla ebda dubju, din il-miżura se tfejjaq ġerħa minn qalb kull Għawdxi għax kulħadd jaf x'effett kienet ħalliet iż-żieda esaġerata u bla bżonn fuq il-ħajja Għawdxija. Aħna l-Għawdxin m'għandniex triq oħra minn fejn ngħaddu u rridu jew ma rridux, kemm jekk in-noll ikun għoli kif ukoll jekk ikun irħis, illum jew għada rridu nagħmlu użu mis-servizz tal-vapur, kemm għal raġunijiet ta' studju, kemm għal raġunijiet ta' xogħol kif ukoll għal diversi raġunijiet oħra u għalhekk iż-żieda li kienet ġiet imposta fuq in-nollijiet tal-vapur kienet laqtitna fil-laħam il-ħaj. Ta' min jgħid li din il-miżura, li kienet ittieħdet bla ebda sens t'għaqal, tellfet ħafna qligħ lin-negozjanti li jiddependu mit-turiżmu, fosthom lin-negozjanti tar-ristoranti, tal-lukandi, tal-ħwienet tas-souvenirs u ta' ħafna negozji oħra, u dan juri ċar daqs il-kristall li l-Gvern Laburista qatt ma għożż l-interessi veri Għawdxin.

Għal dan il-għan u bħala twettiq ta' wegħda oħra fil-programm elettorali, Gvern Nazzjonalista raħħas in-noll tal-vapur u biex iktar naħsdu għall-futur, raħħas ukoll in-noll għat-turisti, kemm għall-Maltin kif ukoll għall-barranin, wara t-8.00 p.m. f'ċerti xhur tas-sena. Dan se jgħin qatigħ biex titkattar l-attività ekonomika f'Għawdex u huwa inċentiv f'waqtu li ta' min jimitah fi sferi oħra tal-ekonomija. Ħafna negozji b'konnessjonijiet diretti mat-turiżmu se jiggwadanjaw minn din il-miżura, iktar u iktar meta huwa maħsub li issa d-day trippers, li s'issa qed jinġabu Għawdex bħal ħarba, se jibdew itawlu l-mawra tagħhom fostna. Ma nkun qed ngħid xejn ġdid jekk intenni li l-ikbar attività ekonomika f'Għawdex hija l-industrija turistika. It-turiżmu f'Għawdex jiġġenera l-ikbar ammont ta' flus, jinvolvi l-ikbar operat ta' riżorsi umani u għalhekk jeħtieġ li jsir ħafna studju u li tingħata ħafna attenzjoni biex dan jirnexxielna nsostnuh fis-snin li ġejjin, u naturalment din se tkun biċċa xogħol iebsa. Hawn wieħed irid iqis li hawn diversi gżejjer oħra qrib tagħna li qed jissieltu biex jiġbdu lejhom kull loqma li joħloq dan ir-riżors.

S'issa Għawdex kien jintgħażel mit-turist għall-karatteristiċi partikolari tiegħu, fosthom għax-xemx u l-baħar, għall-kwiet u l-mistrieħ għad-diving kif ukoll għall-kultura u l-wirt arkeoloġiku għani li jħaddan. Sal-lum dan kollu qed jiġi ppreżentat lid-day tripper li jinġieb Għawdex għal ftit sigħat, bħal leħħa ta' berqa, qisu f'Malta hemm xi ħaġa li se taħrab u li mhijiex se tistennieh, bil-konsegwenza li ħafna drabi t-turist barrani meta jmur lura lejn pajjiżu mhu qed jibqa' jiftakar xejn mill-gżira tat-tliet għoljiet, għajr forsi xi tifkira ċkejkna. Hawnhekk nixtieq nagħmilha ċara li jien m'għandi xejn kontra dan it-tip ta' turiżmu imma min-naħa l-oħra m'għandniex nagħmlu l-iżball li nkejlu s-suċċess tat-turiżmu f'Għawdex fuq id-day trippers u rridu nagħmlu l-almu kollu tagħna sabiex in-numru ta' turisti li jagħżlu lil Għawdex bħala d-destinazzjoni tagħhom ikompli jikber għax id-day-tripper mhuwiex dak it-turist li l-Għawdxi joħlom li jsib wara l-bieb tal-lukanda jew tal-ħanut tiegħu. Għawdex għandu bżonn turiżmu li jrendi s-sena kollha, turiżmu li juża r-riżorsi kollha disponibbli li għandha din il-gżira, mil-lukandi sal-bajjiet, mill-mużewijiet sal-pajsaġġi u mill-arkeoloġija sal-iċken element naturali.

Bla dubju ta' xejn, il-miżura li ttieħdet f'dan il-budget, li n-noll tal-vapur għall-Maltin u għall-barranin ikun orħos wara t-8.00 p.m. f'ċerti xhur tas-sena, se sservi ta' għajnuna biex it-turisti jinġiebu Għawdex f'ħinijiet differenti tal-ġurnata u fl-opinjoni tiegħi mhijiex xi ħaġa daqstant diffiċli li jingħata permess biex il-mużewijiet, il-postijiet storiċi u ċerti ħwienet li huma konnessi direttament ma' din l-industrija jibqgħu miftuħin sa tard bil-lejl. Il-konċett ta' Gozo-by-night għandu jkun reklamat bis-sħiħ ħalli t-turisti jittieħdu f'postijiet bħaċ-Ċittadella u l-Ġgantija u bl-użu ta' sistema ta' dwal speċjali t-turist ikun jista' jingħata l-opportunità li jġarrab esperjenza unika ta' era partikolari. Fil-ħinijiet ta' bil-lejl din il-gżira tat-tliet għoljiet tista' toffri wkoll serati folkloristiċi b'ikel tipiku Malti, żfin, wirjiet ta' artiġjanat, serati mużiko-letterarji u spettakli li ftit jistgħu jitgawdew bi nhar u b'hekk Għawdex ikun qed jingħata iktar ħajja wara nżul ix-xemx.

Sur President, minbarra din il-miżura mmirata direttament lejn l-Għawdxin, tħabbru ħafna iktar miżuri ta' fejda fil-budget li ppreżenta l-Gvern Nazzjonalista. Pereżempju, iż-żieda ta' Lm1.75 għall-għoli tal-ħajja, il-bonus ta' Lm13 li se jingħata f'Marzu għal darba waħda biss u ż-żieda ta' Lm234 li se jingħataw il-ħaddiema tal-gvern permezz ta' ftehim kollettiv, huma kollha miżuri li se jħallu effett pożittiv immedjat fuq il-poplu Malti u Għawdxi kollu u li se jagħtu nifs ġdid verament. Hawn wieħed ma jridx jinsa jsemmi wkoll li l-gvern preżenti, permezz ta' dan il-budget, raħħas il-prezz tal-pitrolju b'5c, għolla s-ceiling ta' ġenitur wieħed għal Lm4,000, reġa' daħħal l-overtime lill-pulizija u raħħas ukoll it-tariffi tad-dawl u l-ilma. Kif qed naraw, dan il-budget li ppreżenta l-Gvern Nazzjonalista huwa wieħed serju u ħanin u l-għan tiegħu huwa li jerfa' u jgħin liż-żgħir. Biżżejjed ngħid li dan il-budget qed jaħseb għal tisħiħ fis-sistema tal-pensjonijiet, neħħa t-taxxa li kienet ġiet imposta mill-Gvern Laburista fuq id-drenaġġ, żied l-istipendju tal-istudenti u ta wkoll għajnuniet oħra lil dawk il-familji li għandhom ħamest itfal jew iktar. F'dan il-budget tħabbru wkoll għadd ta' proġetti kapitali oħra u fil-fatt huwa maħsub li dawk il-proġetti li kienu tniedu mill-amministrazzjoni Nazzjonalista ta' qabel u li baqa' ma sar xejn fuqhom din is-sena se jingħataw spinta 'l quddiem għax mhux biss huwa maħsub li dawn il-proġetti se jkattru x-xogħol imma se jgħollu wkoll il-livell tal-ħajja tagħna.

Sur President, dan kollu hu żerriegħa għall-futur, tkattir ta' ġid u sens ta' direzzjoni fit-triq it-tajba biex imbagħad meta jkun il-waqt ikollna ħsad tajjeb. Dan il-budget se jagħmel tajjeb għall-iżbalji li twettqu b'kapriċċ u forsi l-ikbar żball li twettaq kien meta ġiet introdotta s-sistema ta' tassazzjoni indiretta tas-CET li sal-lum għadu ħadd ma jaf kif taħdem eżatt. Illum jien m'iniex beħsiebni noqgħod nirripeti l-vantaġġi li l-VAT għandha fuq is-CET għax dawn kollha ħarġu ċari waqt id-dibattiti li kellna matul din il-ġimgħa. Dan il-budget qed iħares fit-tul u fil-fatt huwa bidu ta' programm li se jieħu sas-sena 2004 għax il-gvern, b'impenn serju, ħejja pjan ta' ħames snin biex fl-aħħar id-dħul tal-gvern ikun ikbar mill-ħruġ. Ta' min jgħid ukoll li minn issa stess se tibda ssir ristrutturazzjoni tal-ekonomija u tal-finanzi pubbliċi biex jonqos l-iżbilanċ finanzjarju, ħalli fl-aħħar il-pajjiż jibda joħroġ mill-istaġnar distruttiv. Għal dan il-għan il-gvern qed jipproponi ċerti miżuri biex jiżdied id-dħul tiegħu.

Barra minn hekk, minħabba li sa 20 sena oħra se jkun hawn żewġ ħaddiema għal kull pensjonant, hemm bżonn naħsbu bis-serjetà biex inżidu d-dħul fil-qasam tas-servizzi soċjali. Fil-fatt f'dan il-budget tħabbar li l-kontribuzzjoni tas-sigurtà soċjali se tiżdied minn issa stess għal 9% u mbagħad mill-1 ta' Jannar tas-sena 2000 se terġa' tiżdied għal 10%. Huwa maħsub ukoll li d-dipartimenti tat-taxxi jibdew jiġu mgħammra tajjeb biex tingħeleb il-kultura tal-evażjoni filwaqt li jsir iktar infurzar f'dak li hu ġbir ta' taxxi u fil-fatt inħolqot task force apposta biex tara li l-flus li jkunu ġew minfuqa mill-ministeru jintnefqu tajjeb u li wara kollox jingħata value for money. Dan kollu se jissokta fis-snin li ġejjin. Sur President, il-futur mhuwiex ikrah imma fl-istess ħin lanqas huwa faċli. Pajjiżna huwa tagħna lkoll u għalhekk wasal iż-żmien li kulħadd jagħraf id-dover tiegħu li jerfa' skont kemm jiflaħ. Hemm bżonn nifhmu li d-dħul tal-gvern għandu jissaħħaħ biex anke jkun jista' jitwieżen dak li huwa fil-bżonn ħalli hu wkoll ikollu l-opportunità li jimxi 'l quddiem. Il-ħsieb ta' dan il-gvern huwa li joħloq dak ix-xogħol li jnissel il-ġid u li jżid ir-riżorsi ta' pajjiżna. Hu maħsub li l-qgħad se jinżel għal 4% biss. Issa nixtieq ngħid xi ħaġa dwar l-impjiegi f'Għawdex.

Sur President, kif jaf kulħadd il-miżura li tkejjel is-suċċess jew il-falliment tal-politika tal-gvern hija proprjament il-qagħda tal-impjiegi u aħna nafu x'suċċess kien kiseb il-Gvern Nazzjonalista tul iż-żewġ leġiżlaturi tiegħu ta' bejn l-1987 u l-1996 fil-ħolqien tal-impjiegi, fejn kull min ried jaħdem sab xogħol u, filwaqt li qabel il-ħaddiem kien jitkarrab għax-xogħol, dak iż-żmien ix-xogħol kien beda jiġri wara l-ħaddiem. Matul dawk id-disa' snin il-Gvern Nazzjonalista, bil-politika tiegħu rnexxielu joħroġ lill-gżira Għawdxija mill-periferija li kien fiha u ressqu lejn iċ-ċentru u b'hekk ħareġ il-potenzjal tiegħu billi ħajjar dak l-investiment li tant kien nieqes f'Għawdex, liema investiment ħoloq mhux inqas minn 3,500 post ta' xogħol. Madanakollu jiddispjaċini ngħid li ma nistgħux ngħidu l-istess għas-sentejn li għamel imexxi pajjiżna l-Gvern Laburista, bil-konsegwenza li llum is-sitwazzjoni tal-impjiegi hi ferm differenti.

Sur President, nagħlaq id-diskors tiegħi billi ngħid li dan il-budget juri kemm il-Gvern Nazzjonalista għandu viżjoni reali u jħaddan sens ta' direzzjoni għall-pajjiż. Il-poplu, li sentejn ilu pprova lill-Partit Laburista, malajr intebaħ li t-tpaċpiċ fil-vojt u l-wegħdiet fiergħa ma jwassluna mkien. Il-poplu jrid il-fatti, il-poplu jrid tmexxija li timlieh bil-kuraġġ, il-poplu jrid tmexxija li tħares lejn l-Ewropa u lejn il-ġid kollu li din toffri, il-poplu jrid gvern li jnissillu fiduċja, li jibda jgħinu jemmen fih innifsu, li jurih id-direzzjoni ta' fejn għandu jimxi, li jgħidlu fejn jista' jasal, u fuq kollox il-poplu jrid budget li jkun jixbah lil għalqa għammiela; fejn tiżra' llum biex taħsad għada. Grazzi, Sur President. (Onor. Membri: Hear, hear)

Electoral History

Id-Disa' Leġiżlatura (1998 - 2003)
Link to Member's page in legislature
Ġie elett: 05.09.1998
Ġurament tal-Ħatra: 24.10.1998
Xoljiment tal-Parlament: 10.03.2003
L-Għaxar Leġiżlatura (2003 - 2008)
Link to Member's page in legislature
Ġie elett: 14.04.2003
Ġurament tal-Ħatra: 24.05.2003
Xoljiment tal-Parlament: 04.02.2008

Distretti Elettorali

Il-Ħdax-il Leġiżlatura (2008 - 2013)
Link to Member's page in legislature
Ġie elett: 12.03.2008
Ġurament tal-Ħatra: 10.05.2008
Xoljiment tal-Parlament: 07.01.2013

Distretti Elettorali

It-Tnax-il Leġiżlatura (2013 - 2017)
Link to Member's page in legislature
Ġie elett: 11.03.2013
Ġurament tal-Ħatra: 06.04.2013
Xoljiment tal-Parlament: 01.05.2017

Distretti Elettorali

It-Tlettax-il Leġiżlatura (2017 - )
Link to Member's page in legislature
Ġie elett: 06.06.2017
Ġurament tal-Ħatra: 24.06.2017

Distretti Elettorali